NIS2 to dyrektywa UE o cyberbezpieczeństwie (otwiera się w nowej karcie), która znacznie rozszerzyła krąg firm objętych obowiązkami. Termin jej wdrożenia minął 17 października 2024 roku. W Polsce wdraża ją ustawa z 23 stycznia 2026 roku o zmianie ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (otwiera się w nowej karcie) (Dz.U. 2026 poz. 252), która obowiązuje od 3 kwietnia 2026 roku.

Rodzajprzepisy UE, obowiązkowe
Czego dotyczycyberbezpieczeństwo
Kogo dotyczyśrednie i duże firmy z wybranych sektorów, w tym wielu branż produkcyjnych
Podstawadyrektywa (UE) 2022/2555; w Polsce ustawa o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa po nowelizacji z 2026 roku
Terminywpis do wykazu podmiotów do 3 października 2026, środki bezpieczeństwa do 3 kwietnia 2027, pierwszy audyt podmiotów kluczowych do 3 kwietnia 2028

Kogo dotyczy

Wśród sektorów objętych dyrektywą są branże produkcyjne: produkcja żywności, chemikaliów, wyrobów medycznych, komputerów i elektroniki, urządzeń elektrycznych, maszyn, pojazdów i innego sprzętu transportowego. Co do zasady chodzi o firmy średnie i duże według unijnej definicji: zatrudniające co najmniej 50 osób albo takie, których roczny obrót i suma bilansowa przekraczają po 10 mln euro. Liczą się też powiązania z innymi firmami w grupie, więc małą spółkę należącą do dużej grupy przepisy mogą objąć. Firmy dzielą się na kluczowe i ważne, z różnym nadzorem i wysokością kar: do 10 mln euro albo 2 procent rocznych przychodów dla podmiotów kluczowych i do 7 mln euro albo 1,4 procent dla ważnych (art. 73 ustawy o KSC).

Firmy, które spełniały kryteria w dniu wejścia ustawy w życie, składają wniosek o wpis do wykazu podmiotów kluczowych i ważnych (w większości przypadków do 3 października 2026 roku), mają 12 miesięcy na wdrożenie środków bezpieczeństwa z rozdziału 3 ustawy, czyli do 3 kwietnia 2027 roku, a podmioty kluczowe 24 miesiące na pierwszy audyt, do 3 kwietnia 2028 roku. Stan na październik 2026.

Czego wymaga

  • zarządzania ryzykiem: między innymi obsługi incydentów, ciągłości działania, bezpieczeństwa łańcucha dostaw, kontroli dostępu i uwierzytelniania wieloskładnikowego,
  • zgłaszania poważnych incydentów: wczesne ostrzeżenie w ciągu 24 godzin, zgłoszenie w ciągu 72 godzin, raport końcowy w ciągu miesiąca,
  • odpowiedzialności zarządu, który zatwierdza środki bezpieczeństwa i odpowiada za ich wdrożenie.

Co to oznacza dla hali

Przepisy obejmują całą firmę, także systemy produkcyjne. Atak, który zatrzyma linię, jest incydentem tak samo jak wyciek danych z biura. W praktyce oznacza to ewidencję maszyn i systemów OT, segmentację sieci, kontrolę zdalnego dostępu serwisów i plan odtworzenia SCADA i MES po awarii. Wiele z tych działań porządkuje seria IEC 62443, a certyfikat ISO 27001 pokrywa dużą część wymagań organizacyjnych. Wymagania wobec samych produktów z oprogramowaniem, także maszyn, stawia osobno Cyber Resilience Act.

Szerzej o pierwszych krokach piszę w artykule o bezpieczeństwie IT i OT. Termin 3 kwietnia 2027 roku jest blisko, a ewidencja, segmentacja i plan odtworzenia to praca na miesiące; co w takim projekcie robi doradztwo IT, a co zostaje po stronie firmy, opisuję w osobnym artykule.

Opisuję normy i przepisy z perspektywy systemów IT w zakładzie, nie jako audytor ani prawnik. Szczegóły sprawdź w aktualnym tekście normy, przewodnika albo przepisu, a to, czy i jak dotyczą Twojej firmy, z prawnikiem.